Jak 
zwalczać agrofagi 
w uprawach pod osłonami

Ochrona roślin przed szkodliwymi agrofagami to priorytet w uprawach pod osłonami. Ważne są systematyczna obserwacja i natychmiastowa reakcja na pojawiające się szkodniki. Zastosowanie odpowiedniej, skutecznej integrowanej ochrony, włączając w nią metody biologiczne, pomoże uporać się ze szkodliwymi owadami.

Justyna Pacześna-Mikurenda

Nowa biostrategia 
zwalczania agrofagów

Metody biologiczne opierają się na różnych zabiegach agrotechnicznych, a także na wykorzystaniu biopreparatów. W 2020 roku portfolio biologicznych produktów powiększyło się o preparat o nazwie Azatin EC. Jest to ekologiczny produkt, zwalczający bardzo szeroką gamę szkodników, m.in.: mączliki, miniarki, mszyce, wciornastki, skośnika pomidorowego, gąsienice sówkowatych czy motyli. Substancją aktywną produktu jest azadyrachtyna A. Jest to naturalna substancja, która została wyizolowana z nasion miodli indyjskiej, tzw. drzewa Neem.

Według badań azadyrachtyna wywołuje reakcje u ponad 300 gatunków owadów. Jako substancja aktywna została dopuszczona przez UE do ochrony roślin w rolnictwie ekologicznym. Działa na owada jako regulator wzrostu – zakłócając jego rozwój w stadium przedimaginalnym, zapobiega tworzeniu się ekdyzonu, głównego hormonu odpowiedzialnego za linienie i metamorfozę do stadium owada doskonałego (imago). Wykazuje również działanie antyfidantne (hamuje żerowanie) i repelentne (odstraszające). Warto zaznaczyć, że substancja ta nie wywołuje efektu knock-down, owad nie ginie bezpośrednio po kontakcie z azadyrachtyną, lecz w następstwie utraty zdolności żeru i zaburzeń zdolności rozrodczych. Stwierdzono bowiem hamujący wpływ azadyrachtyny na aktywność płciową owadów i niską liczbę złożonych przez nie jaj. Bardzo istotną cechą substancji jest jej przemieszczanie się na powierzchni rośliny. Działa systemicznie i translaminarnie – z wierzchniej na spodnią stronę liścia.

Zakres stosowania preparatu Azatin EC do zwalczania agrofagów

Uprawa  Zwalczany szkodnik Dawka (l/ha) Karencja (dni)
pomidor, oberżyna (pod osłonami) mączniki, miniarki, skośnik pomidorowy, mszyce, stonka ziemniaczana, gąsienice sówkowatych, wciornastki  1–1,5  3
ogórek, cukinia, dynia, melon, arbuz (pod osłonami) mszyce, mączliki, miniarki, gąsienice sówkowatych wciornastki  1–1,5  3
truskawka (pod osłonami) mszyce, mączliki, wciornastki, gąsienice motyli  1–1,5  7
słata, szpinak, endywia, rukola, boćwina, pietruszka, bazylia, (pod osłonami) mszyce, mączliki, miniarki, gąsienice sówkowatych  1–1,5  7
kwiaty i rośliny ozdobne (pod osłonami) mszyce, mączliki, miniarki, wciornastki, gąsienice motyli  1–1,5  7

Czy wiesz, że…

Azatin EC do zwalczania agrofagów…Azatin EC jako jedyny preparat zawierający azadyrachtynę A został zarejestrowany do zwalczania skośnika pomidorowego (Tuta absoluta). To poważny agrofag, atakujący głównie uprawy pomidorów, ale też inne gatunki z rodziny Solanaceae. Jego szkodliwość polega na wyżeraniu tkanki miękiszowej liścia. Uszkadza ją znacznie, co powoduje zahamowanie wzrostu i plonowania roślin. Poza liśćmi wgryza się również w owoce i łodygi. Owad charakteryzuje się dużą dynamiką rozwoju, może wydać nawet 10–12 pokoleń.